BraziliŽ

Brazilië

Door pater Jan Derickx

Brazilië heeft zijn naam te danken aan de Portugezen die in de koloniale tijd, net als wij Nederlanders en andere Europese naties, de zeeën afschuimden om overal land in te pikken en rijkdommen te vergaren.
De invasie van de Portugezen geschiedde in 1492 via de Atlantische oceaan, in een bosrijke streek waar de boom ‘pau brasil’ al gauw ontdekt werd als een houtsoort van grote kwaliteit, waarvan men in Europa luxe meubels maakte en zelfs gebruikte voor viool, harp en andere klassieke muziekinstrumenten. De genoemde boom produceerde in z´n schors een roodachtig vocht en die kleur leek op een smeulend, zwak vlammend vuurtje, in de Portugese taal `brasa` genoemd. Vandaar de naam van het land: Brasil.

Brasilhout
Brasilhout was voor de rovers van weleer een grote rijkdom en is dat na eeuwen nog steeds. Nu zijn het de op geld beluste multinationals en andere corrupte bendes (waaronder zelfs politici) die nog steeds illegaal, ondanks een beschermende wetgeving, criminele ontbossing plegen. Trouwens de houtsoort ‘pau brasil’ waar het land naar genoemd werd, bestaat in de streek waar de Portugezen het land binnen vielen, alleen nog maar in een door prikkeldraad omgeven klein gebied ter bescherming van de weinige bomen die de ongebreidelde houtkap van weleer overleefden.

Overleven in het gekapte oerwoudZoals gezegd, is er door de eeuwen heen veel geplunderd, ook in het grootste woud ter wereld: het Amazonegebied. Toen ik in de tachtiger jaren in het verre binnenland van de Amazonas langs de rivier Juruá werkte, zag ik van dichtbij hoe het regenwoud geschonden werd. De grootste plunderaars waren de eigenaren van houtzagerijen.
Met motorzagen en tractoren, die met zware kettingen de bomen omver trokken, richtten ze de grootste vernielingen aan. Jammer genoeg waren veel rubbertappers ook verplicht om voor de houtmarkt geschikte bomen te rooien. Het was pure noodzaak. De prijzen die hij kreeg voor zijn rubber, maniokmeel en gezouten vis waren zó laag dat hij wel hout moest kappen en verkopen om te overleven. Trouwens, het was hem duidelijk aan te zien dat deze vernietiging van de natuur lijnrecht inging tegen zijn aard en principes.

Bosreservaten
Wat hij nodig had was een stuk bos waar hij zelf als bewoner de baas is en geholpen wordt waardevolle bosproducten te exploiteren (waaronder ingrediënten voor medicijnen) en aan de man te brengen. Het werden uiteindelijk de “Bosreservaten” die, na jarenlange strijd, van de regeringsautoriteiten werden afgedwongen, en de woudbewoners een meer menswaardig bestaan gaven. De heruitgave van mijn boekje “Juruá, de wenende rivier.” kreeg in 2007 de Braziliaanse naam van: “Bosreservaten, veel levenskansen.”

De inleiding laat een foto en een voor mij geschreven kerstboodschap zien van Chico Mendes, een grote voorvechter van bosreservaten die vanwege dit ideaal vermoord werd. Het eerste Bosreservaat dat in 1990 werd gecreëerd kreeg zijn naam mee en dankzij de aanhoudende strijd van de oerwoudbewoners die zich weten te organiseren om voor hun rechten op te komen, zijn er tegenwoordig tientallen van die Reservaten te melden.
Het is duidelijk dat het Landpastoraat van onze kerk altijd een sterke band daarmee heeft en de familie´s steunen die hun toekomst bevochten (en nog bevechten) voor een leven in Bosreservaten.Families bezig met aanpalnt van vruchtbomen
Zo helpt het huidige, door de Pro Amazonas gesteunde project, gezinnen met het telen van vruchtbomen. Dit gebeurt in een geschonden woud waar bomen van goede marktwaarde geveld werden en waar nu, onder de resterende bosgroei, fruitbomen gepland worden die winst opleveren en de eenzijdige voeding (van vis, bonen en maniok) overwinnen. Het eten van vers fruit zal de gezondheid van ´onze´ mensen zeer ten goede komen.

Vernieling van oerwoud door ertsontginningen en meerdere kostbare mineralen, die de grootste rivieren van de wereld vervuilen met mercúrio en andere schadelijke producten. Illegale houtkap, bosbranden, desastreuze klimaatsveranderingen, het vermoorden van vakbondsleiders en milieubeschermers. We citeren enkele feiten en toestanden die al jarenlang tot het slechte nieuws behoren van ons Amazonegebied.

Nieuws & Updates

Nieuwsbrief

Website by JDI-ICT